Czym różni się wypowiedzenie od rozwiązania za porozumieniem stron

Wypowiedzenie umowy o pracę to jednostronna decyzja – składa ją podwładny albo osoba zatrudniająca, a druga strona nie musi się na nią zgadzać. Działa ono po upływie określonego czasu, który wynika z rodzaju umowy i stażu zatrudnionego. Rozwiązanie za porozumieniem to zupełnie inny mechanizm: obie osoby wspólnie ustalają, że umowa się kończy, i same decydują, kiedy to nastąpi. Nie ma tu sztywnych terminów wynikających z przepisów, bo wszystko zależy od wzajemnych uzgodnień. Ta różnica ma znaczenie praktyczne, bo taki tryb pozwala zakończyć współpracę szybciej niż standardowe wypowiedzenie.

Kolejna różnica dotyczy formy dokumentu. Wypowiedzenie to oświadczenie woli jednej strony, które musi zostać doręczone drugiej, a jego treść opisuje osobny poradnik: jak napisać wypowiedzenie z pracy. Porozumienie to natomiast pismo podpisywane wspólnie przez obie osoby, często w postaci krótkiej notatki albo nawet aneksu do umowy. Zanim ktoś zdecyduje się na ten drugi wariant, dobrze przemyśleć, co właściwie chce powiedzieć przełożonemu podczas rozmowy o zakończeniu współpracy – pomocne wskazówki znajdziesz w artykule o tym, jak zrezygnować z pracy.

Kiedy porozumienie stron bywa lepszym wyborem

Ten tryb sprawdza się, gdy obu stronom zależy na szybkim zakończeniu współpracy bez czekania na upływ okresu wypowiedzenia. Podwładny, który znalazł nowe miejsce zatrudnienia i musi zacząć tam wcześniej niż planował, zyskuje dzięki temu elastyczność, jakiej nie daje klasyczne wypowiedzenie. Pracodawca z kolei nie musi czekać, aż osoba odchodząca przez cały okres wypowiedzenia będzie wykonywać obowiązki bez zaangażowania. Taki wariant bywa też korzystny przy restrukturyzacji stanowisk, kiedy zależy na ominięciu formalnego trybu zwolnienia. Minusem pozostaje konieczność uzyskania aprobaty drugiej osoby – jeśli jej zabraknie, trzeba wrócić do zwykłego wypowiedzenia.

Co powinien zawierać dokument porozumienia

Pismo rozwiązujące umowę za porozumieniem stron nie ma jednej odgórnie narzuconej formy, ale kilka elementów powinno się w nim znaleźć zawsze. Bez nich dokument może budzić wątpliwości co do daty zakończenia zatrudnienia albo zakresu wzajemnych ustaleń.

Dane i podstawowe informacje

• Dane podwładnego i osoby zatrudniającej, zgodne z tymi widniejącymi na umowie.
• Numer i data zawarcia dokumentu, który ma zostać rozwiązany.
• Jasno określona data, od której umowa przestaje obowiązywać.
• Zapis, że obie strony wyrażają zgodę na zakończenie w tym trybie.
• Miejsce na podpisy obu stron – bez nich pismo nie ma mocy.

Elementy dodatkowe, które dobrze rozważyć

Poza podstawą pismo może zawierać ustalenia dotyczące niewykorzystanego urlopu, zwrotu powierzonego mienia albo zasad wydania świadectwa pracy. Dobrze też wskazać, czy obie osoby zrzekają się wzajemnych roszczeń związanych z zatrudnieniem. Im więcej kwestii zostanie opisanych, tym mniej miejsca na późniejsze nieporozumienia. Każda ze stron powinna przeczytać pismo w całości przed złożeniem podpisu i w razie wątpliwości skonsultować jego treść z doradcą zawodowym albo prawnikiem.

Jak napisać wniosek o rozwiązanie umowy za porozumieniem stron krok po kroku

Zgłoszenie chęci rozwiązania umowy

Pierwszym etapem jest rozmowa z przełożonym albo działem kadr, podczas której podwładny informuje o chęci zakończenia współpracy w tym trybie. To dobry moment, żeby zaproponować konkretny termin i wyjaśnić powód, choć szczegółowe uzasadnienie nie jest wymagane. Jeśli inicjatywa wychodzi od drugiej strony, powinna ona przedstawić warunki na piśmie, a nie tylko ustnie.

Przygotowanie treści dokumentu

Pismo zaczyna się od danych obu stron i miejscowości z datą sporządzenia, następnie zawiera krótką treść mówiącą, że umowa zostaje rozwiązana od danego dnia. Styl powinien być rzeczowy, bez zbędnych formuł grzecznościowych typowych dla innych dokumentów – inaczej niż na przykład w podaniu o pracę, gdzie ton jest bardziej osobisty. Całość kończy się miejscem na podpisy oraz, jeśli to konieczne, dodatkowymi ustaleniami dotyczącymi urlopu czy rozliczeń.

Podpisanie przez obie strony

Dopiero złożone podpisy nadają pismu moc prawną – bez nich ustalenia nie mają znaczenia, nawet jeśli wcześniej omówiono je ustnie. Oba egzemplarze powinny trafić po jednym do każdej osoby. Jeśli druga strona proponuje zmiany w treści już wcześniej uzgodnionego projektu, trzeba przygotować nową wersję, a nie poprawiać jej ręcznie bez dodatkowych parafek.

Najczęstsze błędy przy sporządzaniu porozumienia

Najczęstszym uchybieniem jest brak jasno wskazanej daty zakończenia umowy – zapis “z dniem podpisania” bywa mylący, jeśli dokument krąży między stronami kilka dni. Problemem bywa też pomijanie kwestii urlopu, co potem prowadzi do sporów o to, czy należy się ekwiwalent. Zdarza się również, że ktoś podpisuje pismo pod presją czasu, nie zastanawiając się, czy korzystniejsze nie byłoby klasyczne wypowiedzenie, które w pewnych sytuacjach wiąże się z innymi uprawnieniami, na przykład przy zwolnieniach grupowych. Zanim podejmie się decyzję o zmianie pracy w ogóle, przyda się przemyśleć cały proces od początku – pomaga w tym poradnik o tym, jak zmienić pracę. Ten tryb nie wymaga podania przyczyny, choć jej wskazanie bywa korzystne, jeśli ma znaczenie dla późniejszych świadczeń.

Uwaga: zanim podpiszesz porozumienie, sprawdź dokładnie datę zakończenia umowy i zapisy dotyczące urlopu – to najczęstsze źródło późniejszych sporów.

Pytania i odpowiedzi

Czy porozumienie stron trzeba uzasadniać?

Nie, w przeciwieństwie do niektórych trybów wypowiedzenia ten sposób zakończenia zatrudnienia nie wymaga podania przyczyny. Obie strony po prostu zgadzają się na zamknięcie współpracy w ustalonym terminie.

Czy pracodawca może odmówić porozumienia stron?

Tak, bo ta forma rozwiązania umowy wymaga aprobaty obu stron. Jeśli osoba zatrudniająca odmówi, pozostaje złożenie standardowego wypowiedzenia z zachowaniem obowiązującego okresu.

Czy po porozumieniu stron przysługuje zasiłek dla bezrobotnych?

Zasady przyznawania zasiłku zależą od trybu zakończenia współpracy i mogą się różnić w zależności od indywidualnej sytuacji. W tej sprawie najlepiej skonsultować się bezpośrednio z urzędem pracy właściwym dla miejsca zamieszkania.

Wybór formy zakończenia zatrudnienia powinien wynikać z tego, komu bardziej zależy na czasie i elastyczności – jeśli obu stronom pasuje szybsze rozstanie, porozumienie jest prostszym rozwiązaniem niż czekanie na upływ okresu wypowiedzenia. Jeśli jednak pojawiają się wątpliwości co do warunków, lepiej poprosić o czas na przemyślenie dokumentu, zamiast podpisywać go pod presją.